بيمارى را در نظر گرفت و براى هر مرحله‌اى علاج ويژه را به كار برد ؛ كه اينها را در علاج ورمها ياد گرفته‌اى ! داروهاى گذاشتنى بر كژدمه از قرار زير است : در سرآغاز پيدايش كژدمه انگشت را در سركهء گرم فرو كنند . جالينوس مىفرمايد : « انگشت كژدمه زده را در سركهء گرم فرو كنند بسيار مفيد است . » كه يقين دارم اين فرمايش جالينوس در علاج كژدمه‌اى كه در مرحلهء سرآغاز است ، بسيار مؤثرتر از آن است كه در مراحل بعد از مرحلهء اول باشد . بويژه اگر سركه با سپوس آرد جو يا قاوت جو باشد بسيار خوب است . مرهم كافورى - كه كافور در آن وارد است - بسيار خوب است . افيون با لعاب اسفرزه و سركه درهم مخلوط شوند و بر كژدمه مالند يا بگذارند ، بسيار بهره‌رسان است . مازوى كوبيده و ساييده را بر كژدمه گذارند و ببندند ، ممكن است از كژدمه به كلى جلوگيرى كند . چرك داخل گوش با صمغ فيلزهره بسيار خوب است و اثرات كژدمه را خنثى مىسازد . صمغ فيلزهره به تنها ، خود داروى علاج كژدمه است . سماق ، سونش عاج و اقاقيا هركدام باشند با اسكنجبين بسرشند و بر كژدمه گذارند و ببندند . مازوى كوبيده را با عسل بر كژدمه بگذارند ، نمىگذارد كژدمه خود را مستحكم كند . بر دوام بايد انگشت آسيب‌ديده را در آب سرد فروكنند . افيون در تسكين درد كژدمه اثر شگفت‌انگيز دارد . لعاب اسفرزه نيز در تسكين درد كژدمه مفيد است . مازو ، پوست انار ترش ، سونش مس و انجير خشك در اندازه برابر با عسل يا با رب انگور و يا با گلاب قند درهم بسرشند و بر كژدمه بگذارند و ببندند . اگر بيم چرك كردن بود ، نبايد به هيچ وجه روغن يا آب به كژدمه نزديك شود . بيخ شيرين‌بيان را خرد كنند و بسايند بر كژدمه گذارند خوب است . كندر ساييدهء تنها از داروهاى خوب كژدمه است . و اگر كندر با داروهاى ديگر تركيب شود باز خوب است . ثمر آس ( مورد ) با رب انگور بپزد و ممكن است مانع از كژدمه شود . داروى تركيبى زير كژدمه را ريشه‌كن مىكند و شفا مىدهد . نسخه : الوا ، گلنار ، كندر و مازو همه را ساييده در عسل بسرشند و بر كژدمه گذارند . نبايد از اول تا آخر سردىبخشها را در علاج كژدمه به كار ببرى ؛ زيرا اگر از مرحله اول و سرآغاز تجاوز كرد ، داروى سردىبخش ، پوست را سفت مىكند و مادهء به وجودآورندهء كژدمه